Stan: 18.08.2026
Ergonomia • klawiatura • mysz
Osobna klawiatura i mysz jako wyposażenie stanowiska pracy
Aktualne wymagania BHP traktują klawiaturę i mysz jako osobne elementy wyposażenia podstawowego stanowiska pracy. Przy laptopie przeznaczonym do użytkowania na danym stanowisku co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy przepisy wymagają dodatkowej klawiatury i myszy oraz stacjonarnego monitora albo odpowiedniej podstawki pod ekran.
Produkty polecane
Sedno przepisów
Co prawo mówi o klawiaturze i myszy?
Wymagania wynikają przede wszystkim z pkt 3 załącznika do rozporządzenia oraz z zasad organizacji całego stanowiska.
Osobne elementyPkt 3.1 stanowi, że klawiatura oraz mysz powinny być osobnymi elementami wyposażenia podstawowego stanowiska pracy.
Konstrukcja klawiaturyPkt 3.2 wymaga konstrukcji umożliwiającej przyjęcie pozycji, która nie powoduje zmęczenia mięśni kończyn górnych podczas pracy.
Powierzchnia i znakiPkt 3.3 wymaga matowej powierzchni klawiatury oraz kontrastowych i czytelnych znaków.
Ustawienie na blaciePkt 4.1 wymaga m.in. miejsca na podparcie rąk i przedramion oraz ustawienia elementów bez konieczności przyjmowania wymuszonych pozycji.
Podstawa: załącznik do rozporządzenia w sprawie BHP na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 58, w szczególności pkt 1.1–1.2, 3.1–3.3, 4.1 i 8.1.
Wyposażenie podstawowe
„Osobna klawiatura i mysz” – co oznacza to wymaganie?
Przepis nie opisuje marki ani technologii urządzeń. Określa ich miejsce w strukturze stanowiska pracy.
Klawiatura i mysz są wymienione w definicji stanowiska pracy jako elementy wyposażenia podstawowego. Załącznik idzie dalej i w pkt 3.1 wskazuje, że powinny stanowić osobne elementy tego wyposażenia. Oznacza to, że ich funkcja nie powinna być sprowadzona wyłącznie do zintegrowanego elementu urządzenia, jeżeli do danego stanowiska stosuje się wymagania rozporządzenia.
Nie należy jednak z tego przepisu wyprowadzać cech, których on nie zawiera. Rozporządzenie nie nakazuje określonego mechanizmu klawiszy, konkretnego profilu myszy, komunikacji przewodowej lub bezprzewodowej ani wskazanej liczby przycisków. Te kwestie mogą mieć znaczenie przy doborze sprzętu, ale nie są literalnymi minimalnymi parametrami prawnymi.
System przenośny
System przenośny przeznaczony do użytkowania na danym stanowisku co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy — dodatkowa klawiatura i mysz
To jedno z najważniejszych doprecyzowań wprowadzonych nowelizacją z 2023 r.
Pkt 1.2 załącznika dotyczy systemów przenośnych przeznaczonych do użytkowania na danym stanowisku pracy co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy. W takim przypadku stanowisko powinno być wyposażone w stacjonarny monitor ekranowy albo podstawkę zapewniającą ustawienie górnej krawędzi ekranu na wysokości oczu pracownika oraz w dodatkową klawiaturę i mysz.
To wymaganie trzeba czytać razem z pkt 3.1. Samo uniesienie laptopa nie rozwiązuje problemu, jeśli pracownik nadal musi korzystać z klawiatury i urządzenia wskazującego wbudowanych w obudowę w położeniu wymuszającym niekorzystne ustawienie kończyn. Więcej o całym układzie opisuje strona ergonomiczne stanowisko pracy z laptopem.
Zakres stosowania
Czy dodatkowa klawiatura i mysz są wymagane przy każdym krótkim użyciu laptopa?
Nie należy pomijać progu czasu zapisanego w rozporządzeniu dla systemów przenośnych.
§ 3 pkt 4 rozporządzenia wyłącza z jego stosowania systemy przenośne nieprzeznaczone do użytkowania na danym stanowisku pracy co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy. Dlatego nie można automatycznie przenosić wymagania z pkt 1.2 na każde epizodyczne, krótkotrwałe użycie laptopa.
Jednocześnie pkt 3.1 formułuje ogólne wymaganie dla stanowiska objętego rozporządzeniem: klawiatura i mysz mają być osobnymi elementami wyposażenia podstawowego. W praktyce przed oceną konkretnej sytuacji trzeba więc najpierw ustalić, czy dane stanowisko i sposób używania systemu przenośnego mieszczą się w zakresie rozporządzenia.
Konstrukcja klawiatury
Klawiatura ma pozwalać na pozycję bez nadmiernego zmęczenia kończyn górnych
Aktualny przepis opisuje efekt ergonomiczny, a nie szczegółową geometrię urządzenia.
Pkt 3.2 wymaga, aby konstrukcja klawiatury umożliwiała użytkownikowi przyjęcie pozycji, która nie powodowałaby zmęczenia mięśni kończyn górnych podczas pracy. Jest to wymaganie funkcjonalne: sama obecność klawiatury na biurku nie wystarcza, jeżeli jej forma lub ustawienie wymuszają niewygodne ułożenie rąk.
Po nowelizacji nie należy przywracać jako obowiązujących dawnych szczegółowych parametrów konstrukcyjnych, których w obecnym załączniku nie ma. Aktualne brzmienie nie ustanawia jednej wymaganej wysokości klawiatury ani jednego obowiązkowego kąta jej nachylenia. Ocena powinna koncentrować się na możliwości przyjęcia właściwej pozycji i rzeczywistym obciążeniu pracownika.
Czytelność i powierzchnia
Powierzchnia klawiatury powinna być matowa, a oznaczenia czytelne
Pkt 3.3 zawiera dwa konkretne wymagania dotyczące wyglądu klawiatury.
Powierzchnia klawiatury powinna być matowa. Znaki na klawiaturze powinny być kontrastowe i czytelne. To wymagania proste, ale istotne przy ocenie zużytego sprzętu: wytarte oznaczenia klawiszy mogą pogorszyć czytelność niezależnie od tego, czy urządzenie technicznie nadal działa.
Przepis nie określa konkretnego koloru obudowy, koloru znaków, rodzaju podświetlenia ani materiału klawiszy. Nie ma więc podstaw do przedstawiania jednej estetyki klawiatury jako prawnie wymaganej. Należy sprawdzić rzeczywisty kontrast, czytelność oznaczeń i ograniczenie niepożądanych refleksów.
Stół i klawiatura
Klawiatura musi mieć miejsce na blacie i pozwalać na podparcie rąk
Wymagania wobec klawiatury są powiązane z konstrukcją i organizacją stołu.
Pkt 4.1 lit. b wymaga ustawienia klawiatury z zachowaniem takiej odległości od przedniej krawędzi stołu, która umożliwia podparcie dla rąk i przedramion z zachowaniem co najmniej kąta prostego między ramieniem i przedramieniem. Przepis nie podaje jednej odległości w centymetrach, ponieważ właściwy układ zależy od budowy użytkownika, krzesła, wysokości blatu i położenia urządzeń.
To ważne rozróżnienie: nie należy zastępować wymogu funkcjonalnego uniwersalną liczbą. Blat ma zapewniać wystarczającą powierzchnię, łatwe posługiwanie się wyposażeniem i ustawienie elementów w odpowiedniej odległości od pracownika. Cały układ opisuje także strona ocena i rozmieszczenie wyposażenia stanowiska.
Mysz
Przepisy wymagają osobnej myszy, ale nie narzucają jej konkretnego kształtu
W pkt 3.1 mysz jest wskazana razem z klawiaturą jako osobny element wyposażenia podstawowego.
Aktualny załącznik nie zawiera osobnego katalogu parametrów konstrukcyjnych myszy analogicznego do wymagań z pkt 3.2–3.3 dotyczących klawiatury. Nie oznacza to jednak, że jej położenie jest obojętne. Pkt 1.1 wymaga, aby wyposażenie i jego rozmieszczenie nie powodowały nadmiernego obciążenia układu mięśniowo-szkieletowego, a pkt 4.1 lit. c wymaga ustawienia elementów w odpowiedniej odległości bez konieczności przyjmowania wymuszonych pozycji.
Dlatego określenia takie jak „mysz ergonomiczna”, pionowa, centralna czy trackball nie są same w sobie wymaganiami omawianego rozporządzenia. Mogą być rozwiązaniami dobieranymi do potrzeb konkretnej osoby i zadania, ale nie należy przedstawiać ich jako ustawowego minimum.
Zasięg kończyn górnych
Klawiatura i mysz powinny znajdować się w wygodnym zasięgu
Ergonomia urządzeń wejściowych zależy również od tego, gdzie są ustawione.
Pkt 8.1 wymaga takiego zaprojektowania stanowiska, aby pracownik miał dostateczną przestrzeń pracy pozwalającą na umieszczenie wszystkich elementów obsługiwanych ręcznie w zasięgu kończyn górnych. To dotyczy również klawiatury i myszy. Jeżeli mysz jest odsunięta daleko na bok przez dokumenty, duży laptop albo inne urządzenie, pracownik może być zmuszony do powtarzalnego sięgania i odchylania ramienia.
W praktyce warto oceniać wspólnie klawiaturę, mysz, pozycję krzesła i monitor. Przesunięcie jednego elementu może poprawić jeden parametr, a pogorszyć inny. Celem jest układ, który nie wymusza pozycji i pozwala swobodnie zmieniać ułożenie ciała podczas pracy.
Kończyny górne
Jak oceniać pozycję rąk bez wymyślania dodatkowych norm?
Warto opierać kontrolę na wymaganiach zapisanych wprost w załączniku.
Najpewniejsze punkty kontrolne to: możliwość podparcia rąk i przedramion, zachowanie co najmniej kąta prostego między ramieniem i przedramieniem przy ustawieniu klawiatury, brak wymuszonych pozycji oraz możliwość umieszczenia urządzeń obsługiwanych ręcznie w zasięgu kończyn górnych. Są to wymagania wynikające z pkt 4.1 i 8.1.
Nie ma potrzeby dopisywać jednego obowiązkowego kąta ustawienia nadgarstka albo odległości myszy od klawiatury, jeżeli omawiany akt prawny takich liczb nie podaje. Jeżeli celem jest bardziej szczegółowa analiza ergonomiczna konkretnego stanowiska, należy ją prowadzić jako ocenę praktyczną, oddzielając zalecenia od literalnych wymogów prawa.
Praca zdalna
Przy pracy zdalnej także trzeba zweryfikować sposób korzystania z laptopa
Państwowa Inspekcja Pracy odnosi wymagania ergonomiczne do sprzętu używanego przy pracy zdalnej.
PIP wyjaśnia, że gdy to pracodawca zapewnia pracownikowi laptop lub podobny sprzęt do pracy zdalnej, powinien zapewnić także urządzenia dostosowujące sprzęt do wymagań ergonomii. W przypadku systemu przenośnego objętego pkt 1.2 oznacza to stacjonarny monitor albo właściwą podstawkę oraz dodatkową klawiaturę i mysz.
PIP wskazuje również, że jeżeli pracownik korzysta z własnego sprzętu na zasadach uzgodnionych z pracodawcą, sprzęt ten powinien uwzględniać wymagania dotyczące bezpieczeństwa i ergonomii. Szczegóły odpowiedzialności i rozliczeń zależą jednak od zasad wykonywania pracy zdalnej; ta strona nie zastępuje analizy konkretnego porozumienia lub regulaminu.
Typowe błędy
Najczęstsze błędy przy organizacji klawiatury i myszy
Problemy często wynikają nie z braku urządzeń, lecz z ich niewłaściwego użycia i rozmieszczenia.
- Laptop uniesiony bez dodatkowej klawiatury i myszy – poprawia wysokość ekranu, ale utrudnia korzystanie z wbudowanych urządzeń wejściowych.
- Klawiatura przy samej krawędzi blatu – może uniemożliwiać wymagane podparcie rąk i przedramion.
- Mysz daleko z boku – może wymuszać stałe odwodzenie ramienia lub sięganie.
- Brak miejsca na blacie – dokumenty i akcesoria wypychają urządzenia poza wygodny zasięg.
- Wytarte znaki na klawiaturze – pogarszają wymaganą czytelność oznaczeń.
- Traktowanie nazwy „ergonomiczna” jako dowodu zgodności – sama nazwa handlowa produktu nie zastępuje oceny konkretnego stanowiska.
Ocena stanowiska
Kiedy trzeba ponownie sprawdzić klawiaturę, mysz i ich ustawienie?
Zmiana sprzętu może zmienić układ całego stanowiska.
§ 5 rozporządzenia wymaga oceny warunków pracy na stanowiskach z monitorami ekranowymi m.in. pod kątem organizacji stanowiska i rozmieszczenia wyposażenia, stanu wyposażenia, obciążenia narządu wzroku oraz układu mięśniowo-szkieletowego. Ocena powinna być wykonywana w szczególności dla nowo tworzonych stanowisk oraz po każdej zmianie organizacji i wyposażenia stanowiska.
Dlatego wymiana klawiatury na większą, zmiana myszy, dołożenie laptopa, stacji dokującej albo drugiego monitora może uzasadniać ponowne sprawdzenie przestrzeni na blacie i zasięgu urządzeń. Nie chodzi wyłącznie o sprawność techniczną sprzętu, ale o cały układ użytkownik–stół–krzesło–monitor–urządzenia wejściowe.
Praktyczna kontrola
Jak sprawdzić stanowisko z osobną klawiaturą i myszą?
Kontrolę warto przeprowadzać w kolejności od zakresu prawnego do rzeczywistej pozycji pracownika.
- Ustal, czy stanowisko i sposób korzystania z monitora podlegają rozporządzeniu.
- Jeśli używany jest laptop, ustal czy jest przeznaczony do pracy na tym stanowisku co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy.
- Sprawdź, czy klawiatura i mysz są osobnymi elementami wyposażenia.
- Sprawdź matowość powierzchni i czytelność znaków klawiatury.
- Ustaw klawiaturę tak, by możliwe było podparcie rąk i przedramion.
- Ustaw mysz w wygodnym zasięgu bez potrzeby stałego sięgania.
- Sprawdź, czy urządzenia nie wymuszają niewygodnej pozycji kończyn górnych.
- Sprawdź, czy na blacie pozostaje wystarczająca powierzchnia do pracy.
- Oceń układ razem z monitorem, krzesłem i wysokością blatu.
- Powtórz ocenę po istotnej zmianie sprzętu lub organizacji stanowiska.
Produkty polecane
Produkty polecane
W przekazanych arkuszach nie ma klawiatur ani myszy. Poniższe 16 produktów pochodzi wyłącznie z najnowszego pliku „Biurowe”. Baterie mogą zasilać bezprzewodowe urządzenia wejściowe tylko wtedy, gdy producent urządzenia przewiduje dany typ; pozostałe produkty służą organizacji i dokumentacji. Żaden z nich nie zastępuje klawiatury ani myszy.
Baterie mogą być używane wyłącznie w bezprzewodowych klawiaturach lub myszach, które według producenta wymagają danego typu ogniwa. Same baterie nie mają właściwości ergonomicznych.
Teczki i skoroszyty mogą przechowywać instrukcje urządzeń wejściowych oraz dokumentację ustawienia stanowiska.
Segregatory pomagają archiwizować oceny i zalecenia dotyczące organizacji pracy z klawiaturą i myszą.
Długopisy i markery służą wyłącznie do prowadzenia dokumentacji oraz oznaczania materiałów. Nie zastępują klawiatury ani myszy.
Źródła
Na jakich źródłach opiera się ta strona?
Treść prawna została sprawdzona w źródłach urzędowych aktualnych na 18 sierpnia 2026 r.
Źródło oficjalne
Dz.U. 2025 poz. 58
Obowiązujący tekst jednolity rozporządzenia w sprawie BHP na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe.
Otwórz ELI →Źródło oficjalnePaństwowa Inspekcja Pracy
Wyjaśnienie zmian przepisów obowiązujących od 17 listopada 2023 r.
Otwórz PIP →Źródło oficjalnePIP – praca zdalna i laptop
Wyjaśnienie obowiązków dotyczących monitora lub podstawki oraz dodatkowej klawiatury i myszy.
Otwórz PIP →FAQ
Najczęstsze pytania o osobną klawiaturę i mysz
Odpowiedzi odnoszą się do aktualnych polskich wymagań dla stanowisk pracy wyposażonych w monitory ekranowe.
Czy klawiatura i mysz muszą być osobnymi elementami stanowiska pracy?
Tak. Pkt 3.1 załącznika stanowi, że klawiatura oraz mysz powinny stanowić osobne elementy wyposażenia podstawowego stanowiska pracy objętego wymaganiami rozporządzenia.
Czy przy pracy na laptopie potrzebna jest dodatkowa klawiatura i mysz?
Jeżeli system przenośny jest przeznaczony do użytkowania na danym stanowisku co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy, pkt 1.2 wymaga dodatkowej klawiatury i myszy oraz stacjonarnego monitora albo odpowiedniej podstawki pod ekran.
Czy przepisy wymagają klawiatury ergonomicznej o konkretnym kształcie?
Nie. Przepis wymaga, aby konstrukcja klawiatury pozwalała przyjąć pozycję niepowodującą zmęczenia mięśni kończyn górnych, ale nie narzuca konkretnego kształtu, mechanizmu ani układu klawiszy.
Czy powierzchnia klawiatury musi być matowa?
Tak. Pkt 3.3 wymaga matowej powierzchni klawiatury oraz kontrastowych i czytelnych znaków.
Czy przepisy określają odległość klawiatury od krawędzi biurka w centymetrach?
Nie podają jednej wartości w centymetrach. Wymagają takiego ustawienia, które umożliwia podparcie rąk i przedramion z zachowaniem co najmniej kąta prostego między ramieniem i przedramieniem.
Czy mysz musi być pionowa albo mieć określony profil?
Nie. Omawiany załącznik nie narzuca konkretnego kształtu myszy. Wymaga natomiast, aby wyposażenie i jego rozmieszczenie nie powodowały nadmiernego obciążenia oraz nie wymuszały niewygodnej pozycji.
Czy klawiatura i mysz muszą być przewodowe?
Nie. Rozporządzenie nie określa sposobu łączności urządzeń. Ważne są wymagania dotyczące ich odrębności, konstrukcji klawiatury i ergonomicznego rozmieszczenia.
Czy wymagania dotyczą również pracy zdalnej?
PIP wskazuje, że przy pracy zdalnej sprzęt wykorzystywany do pracy powinien uwzględniać wymagania bezpieczeństwa i ergonomii. Gdy pracodawca zapewnia laptop objęty pkt 1.2, powinien zapewnić także rozwiązania dostosowujące stanowisko, w tym dodatkową klawiaturę i mysz.
Checklista
10 punktów kontroli klawiatury i myszy na stanowisku pracy
Lista do wykorzystania przy tworzeniu stanowiska albo po zmianie urządzeń wejściowych.
- Ustalono, czy stanowisko podlega rozporządzeniu dotyczącym monitorów ekranowych.
- Klawiatura i mysz są osobnymi elementami wyposażenia podstawowego.
- Przy laptopie objętym pkt 1.2 zapewniono dodatkową klawiaturę i mysz.
- Konstrukcja klawiatury pozwala pracować bez pozycji powodującej zmęczenie mięśni kończyn górnych.
- Powierzchnia klawiatury jest matowa.
- Znaki na klawiaturze są kontrastowe i czytelne.
- Klawiatura jest ustawiona tak, aby możliwe było podparcie rąk i przedramion.
- Mysz znajduje się w wygodnym zasięgu i nie wymusza stałego sięgania.
- Na blacie jest wystarczająco dużo miejsca do swobodnego używania obu urządzeń.
- Po zmianie klawiatury, myszy, laptopa, monitora lub organizacji stanowiska ponownie oceniono cały układ.